آن را بر آتش دارند تا بريان شود . كسائى گفت : بيت دلى را كز هوى « 1 » جستن چو « 2 » مرغ اندر هوا يا بى * بحاصل مرغ‌وار « 3 » او را هميشه گردنا يا بى « 4 » و حكيم سوزنى گفت : بيت « 5 » آتش سنان نيزهء چون گردناى « 6 » اوست * دشمن چو مرغ گردان در گرد گردنا و امير معزى گفت : بيت « 7 » ريگ « 8 » اندرو چو آتش و گرد اندرو چو دود * مردم چو مرغ و باد مخالف چو گردنا گندنا : تره باشد بر شكل خنجر « 9 » . حكيم سوزنى گويد « 10 » : بيت ز سهم هيبت شمشير شاه « 11 » و خنجر مرگ * مخالفانش نيارند گند ناديدن « 12 » و « 13 » سراج الدين قمرى گفت : بيت چون قدر دين ندانى پيشت چه دين « 14 » چه كفر * اندر كف خطيب « 15 » چه هندى چه گندنا « 16 » و چون خواهند ( كه « 17 » ) روغن بلسان بيازمايند گندنا را بدان « 18 » چرب كنند و بر چراغ « 19 » دارند اگر افروخته شود خالص و نيكو بود « 20 » و الا بد باشد و مشك نيز چون خالص بود « 21 » علامتش آن باشد « 22 » كه سوزنى درو زنند بعد « 23 » از آن در سير زنند « 24 » ( اگر ) « 25 » همچنان « 26 » بوى مشك از سوزن بيايد « 27 » ( خوب بود ) « 28 » چنان كه « 29 » خاقانى « 30 » گفت : بيت روغن مصرى و مشك تبتى « 31 » را در دو وقت * هم معرف سير باشد هم مزكى گندناست « 32 » گنزا : « 33 » فيلسوف بود « 34 » - « 35 » گوا : گواه . امير معزى گفت : بيت اگر ز حاتم طى شاعران سخن گويند « 36 » * دهند جمله گوايى « 37 » بر او بجود و سخا ترا بدست گهربار بر ده انگشت است * كه بر سخاوت وجود تو هر دواند گوا « 38 » و حكيم انورى گفت : بيت چنان مدان كه تغافل نموده باشم از آن * كه بر تباهى حالم « 39 » همين قصيده گواست گويا : گوينده را گويند . پدرم گفت : بيت محل ناظر اكمه ز رأيش مىشود روشن * زبان ساكت ابكم ز وصفش « 40 » مىشود گويا

--> ( 1 ) - د : هوا ( 2 ) - ط : جست و جو ( 3 ) - ط : ار ( 4 ) - ك : اين مثال را ندارد ( 5 ) - ك : اين مثال را نيز ندارد ( 6 ) - د : گردنا ( 7 ) - ك : اين مثال را نيز ندارد ( 8 ) - د : رنگ ( در حاشيه : ريگ اندر او ) ( 9 ) - ك : « بشيرازى تره و به شكل خنجر و بلذت بصل باشد » ( 10 ) - د : گفت ( 11 ) - د : « و » ندارد ( 12 ) - ك : اين مثال را ندارد . ( 13 ) - ط : « و » ندارد ( 14 ) - د : و چه ( 15 ) - د : خطيبت ( 16 ) - ك : مثال را ندارد ( 17 ) - ط : داخل دو هلال را ندارد ( 18 ) - ط / ك : به آن ( 19 ) - د : چراخ ( 20 ) - د : خالص باشد و نيكو ( 21 ) - د : باشد ( 22 ) - د : « باشد » ندارد ( 23 ) - د : و بعد ( 24 ) - د : « زنند » ندارد / ك : « اگر افروخته گردد خوب بود و اگر مشك را نيز امتحان كنند علامتش آنست كه سوزن بدان زنند و بعد از آن در گندنا زنند » ( 25 ) - داخل هلال از « ك » ( 26 ) - ك : ندارد ( 27 ) - د / ك : از سوزن بوى مشك آيد ( 28 ) - داخل هلال از « ك » ( 29 ) - ك / د : « چنان كه » ندارد ( 30 ) - ط - / د : شاعر ( متن از فروزانفر ) ( 31 ) - ( 32 ) - ط / ك : گندنا ( متن از ديوان خاقانى ) ك : اين بيت را ندارد ( 33 ) - د : گنزا / ك : كترا ( اين لغت در برهان قاطع و فرهنگ‌هاى ديگر نيامده است . فروزانفر : ( ظاهرا مصحف « كندا » است ) ( 34 ) - ك : فيلسوف باشد يعنى دانشمند . ( 35 ) - از اينجا تا فصل لام يعنى آنچه در داخل دو هلال است فقط در « د » آمده است . ( 36 ) - ديوان امير معزى : رانند ( 37 ) - ديوان امير معزى : گواهى ( 38 ) - ديوان امير معزى : گشته‌اند گوا ( 39 ) - د : عالم ( متن از دهخدا و ديوان انورى : « كما هى حال من اين . . . » ) ( 40 ) - د : بود صفش ( متن تصحيح قياسى )